Về khóa học 2 ngày — Tư duy Hệ thống Ứng dụng

B.1 Tổng quan chương trình

Tên chương trình: Tư Duy Hệ Thống Ứng Dụng để Nâng Tầm Quyết Định Kinh Doanh (Applying Systems Thinking to Enhance Business Decision-Making)

Giảng viên chính: GS.TS. Chao-Ying Shen (Đại học Nanhua, Đài Loan). Đơn vị tổ chức: Trường Cốt Chinh — Tư Duy Hệ Thống Việt Nam (thương hiệu Interbeing Systems; xem Lời nói đầu).

Thời gian: 25–26/07/2026. Mỗi ngày: đăng ký buổi sáng (08:00 Ngày 1, 08:20 Ngày 2), giảng dạy 09:00–12:00 và 14:00–17:00, xen 30 phút thảo luận giữa buổi sáng và 20 phút trà đàm giữa buổi chiều. Chi tiết từng slot: Thời khoá biểu chính thức. Địa điểm: FTE Hotel — 268 Đường Bưởi, Ba Đình, Hà Nội. Bữa trưa phục vụ tại chỗ cả hai ngày. Chứng chỉ: cấp cho học viên vắng mặt không quá 2,5 giờ trên tổng 12 giờ học (chi tiết hậu cần: Thời khoá biểu). Ngôn ngữ: Tiếng Anh (chủ yếu) — có phiên dịch tiếng Việt. Hình thức theo giới thiệu chương trình: lớp có thảo luận và hoạt động nhóm; quy mô/format thực tế cần đối chiếu bản ghi lớp.

B.2 Mục tiêu học tập

Mục tiêu tổng quát (theo chương trình chính thức) — kết thúc chương trình, học viên có khả năng:

Giải thích các khái niệm cốt lõi của tư duy hệ thống;
Phân biệt giữa giải quyết vấn đề theo tư duy tuyến tính và ra quyết định theo tư duy hệ thống;
Sử dụng các công cụ tư duy hệ thống để phân tích vấn đề kinh doanh;
Nhận diện vòng phản hồi, mô hình, cấu trúc và điểm đòn bẩy;
Áp dụng tư duy hệ thống để cải thiện quyết định chiến lược và vận hành;
Xây dựng kế hoạch hành động để áp dụng tư duy hệ thống trong tổ chức.

Chi tiết hoá cho lãnh đạo OmiGroup — đây là năng lực đích theo chương trình, không phải tuyên bố rằng tất cả đã được giảng hoặc đã thành thạo:

Nhận diện được tư duy máy móc — biết khi nào mình đang xử lý một vấn đề phức tạp bằng cách “tháo máy sửa từng phần”, và giới hạn của cách đó (đã ghi nhận trong Ngày 1; không gán lại vào slot kế hoạch).
Nắm được 4 khái niệm cốt lõi theo chương trình chính thức — góc nhìn hệ thống, sự phụ thuộc lẫn nhau, phản hồi và độ trễ.
Phân biệt được góc nhìn hệ thống và tư duy phiến diện — qua Puzzle Theory và các ẩn dụ hệ thống.
Đọc và vẽ được CLD cơ bản — nhận diện vòng tăng cường, vòng cân bằng, polarity, độ trễ và giả định nằm dưới mỗi quan hệ.
Lập được stakeholder system map cho một vấn đề thật và nhận diện người có quyền, người bị ảnh hưởng, người chưa có tiếng nói.
Dùng được một decision record toàn hệ thống — gồm baseline, evidence, assumptions, confidence, phương án, reversibility và mốc review.
Phân biệt vai trò của BSM và VSM — BSM hỗ trợ problem framing và lựa chọn phương pháp; VSM hỗ trợ chẩn đoán thiết kế tổ chức.
Đưa một case qua ít nhất một vòng chẩn đoán–hành động–học hỏi, thay vì kết thúc ở một sơ đồ đẹp.

Mức độ thành thạo hợp lý sau khóa — chỉ được xác nhận lại sau khi ingest đầy đủ nhật ký Ngày 2:

Mức	Nội dung
Được giới thiệu (hiểu là gì, chưa tự dùng độc lập)	BSM, VSM, ba vòng học hỏi, góc nhìn Nhân–Duyên–Quả
Được thực hành cơ bản	Chỉ ghi nhận khi nhật ký lớp có bằng chứng về bài tập và artifact đầu ra
Chưa đủ để thành thạo (cần luyện sau khoá)	CLD nhiều vòng, chẩn đoán VSM đầy đủ, dùng trơn 36 câu hỏi BSM trong họp thật

Lưu ý — phần BSM: thời khoá biểu chính thức dành slot riêng cho Phật học và BSM. Các bài Tại sao BSM ra đời, Nền tảng Phật học của BSM và Bộ 36 câu hỏi BSM là kiến thức nền để truy nguồn; chỉ gắn nhãn Ngày 2 sau khi có bằng chứng chúng thực sự được trình bày.

Trạng thái bằng chứng hiện tại

Trạng thái	Nội dung
Đã ghi nhận trong Ngày 1	Problem framing; tảng băng cá nhân; vòng tâm–cảnh; cây thánh giá/giải pháp ngắn hạn; quan hệ ảnh hưởng; tư duy máy móc; phân tích và tổng hợp; thầy bói xem voi; bottleneck
Có trong lịch nhưng chưa có bằng chứng Ngày 1	Bốn khái niệm cốt lõi được gọi tên tường minh; Puzzle Theory như hoạt động; ba vòng học hỏi; CLD như công cụ thực hành; Nhân–Duyên–Quả như một lens được dạy có cấu trúc
Chờ nhật ký Ngày 2	Mọi nội dung và artifact của Ngày 2. Không suy diễn từ lịch thành nội dung đã học

B.3 Nội dung chương trình

Toàn bộ nội dung 4 chuyên đề, hoạt động và khung giờ từng buổi nằm trong Thời khoá biểu chính thức — trang đó là chuẩn duy nhất, kèm bảng “slot nào → đọc bài nào” và danh sách khác biệt so với syllabus công bố ban đầu. Không lặp lại ở đây để tránh hai nguồn lệch nhau khi lịch thay đổi.

Theo mô tả chính thức, chương trình hướng tới lãnh đạo doanh nghiệp, dùng ngôn ngữ tiếp cận được, công cụ trực quan và kế hoạch hành động. Đây là ý đồ thiết kế; chất lượng thực hiện và artifact đầu ra phải được xác nhận qua nhật ký lớp.

Phương pháp giảng dạy và học tập

Theo kế hoạch chính thức, chương trình dự kiến dùng các hình thức sau. Chỉ bản ghi lớp mới xác nhận hình thức nào thực sự diễn ra:

Bài giảng ngắn để làm rõ khái niệm và cung cấp đầu vào có cấu trúc.
Thảo luận có hướng dẫn để học viên phản tư và cùng xây dựng ý nghĩa.
Hoạt động tư duy hệ thống để khám phá thực tế độ phức tạp kinh doanh.
Làm việc nhóm để chẩn đoán cộng tác và học tập chia sẻ.
Phân tích tình huống để kết nối lý thuyết với bối cảnh quản lý thực tế.
Bài tập lập bản đồ trực quan để làm cho các cấu trúc hệ thống vô hình trở nên hữu hình.
Phản tư và lập kế hoạch hành động để chuyển hóa học tập thành thực hành thực tế.

Gợi ý ứng dụng của người biên soạn: với mọi CLD hoặc stakeholder map, nên hỏi “Ranh giới của sơ đồ đặt ở đâu? Ai đang bị loại khỏi bức tranh?”. Đây là cách đưa Boundary Critique vào công cụ; không phải mô tả một hoạt động đã được xác nhận trên lớp.

B.4 Artifact nên giữ lại sau khóa

Mỗi học viên nên duy trì một decision record cho một vấn đề quản trị thật, tối thiểu gồm:

Baseline và mẫu hành vi theo thời gian;
Các bên liên quan, người có quyền và người chịu tác động;
Giả định, evidence và mức confidence;
Hai phương án thay thế, mức reversibility và guardrail;
Quyết định, owner, leading/lagging KPI;
Ngày review 30/60/90 và điều kiện dừng, mở rộng hoặc đảo quyết định.

Artifact này là cầu nối giữa nội dung khóa học và năng lực quyết định thực tế; nó quan trọng hơn việc “đã đọc hết” bao nhiêu bài.